Chú thích sơ đồ. Làm cùng một bạn hoặc theo nhóm ba người. Trên tờ giấy lớn, vẽ lại thật to sơ đồ tròn chưa có nhãn về vị trí mạch gỗ trong rễ. Chừa chỗ quanh hình để viết. Dùng hình ba chiều và thông tin dưới đây để thêm chú thích về chức năng từng phần, giúp người xem hiểu rễ hấp thụ nước và vận chuyển nước lên trên như thế nào.
Thông tin: lông hút hấp thụ nước và ion khoáng; nước đi từ ngoài rễ vào giữa rễ rồi vào mạch gỗ. Các mạch tạo thành những ống rỗng dài đưa nước lên cây.
Khảo sát vận chuyển nước trong cuống cần tây. Theo dõi đường đi của nước lên cuống. Cần cuống cần tây, cải thìa hoặc cây có cuống dày khác (nên còn lá phía trên), cốc nhỏ hoặc đĩa Petri, nước pha chất màu, dao và tấm bần hoặc bề mặt chống trượt.
1. Cho nước màu sâu không quá 1–2 cm vào dụng cụ chứa.
2. Cắt ngang đầu dưới của cuống (không phải đầu có lá), tạo mặt cắt sạch, không bị tắc hoặc hỏng.
3. Đặt đầu cắt trong nước màu.
4. Khoảng năm phút một lần, quan sát màu xanh đi lên cuống; quá trình có thể nhanh hoặc chậm.
5. Khi màu lên tới đỉnh, lấy cuống ra và rửa màu ở đầu cuống bằng nước máy.
6. Đặt cuống lên bề mặt chống trượt và cắt ngang khoảng giữa cuống.
An toàn: cắt theo hướng ra xa người để dao không trượt vào tay. Thực hiện thí nghiệm và ghi lại quan sát.
Trong cuống cần tây đã hút màu xanh, các chấm xanh thuộc loại tế bào nào? Chọn: tế bào mô giậu; tế bào lông hút; tế bào mạch gỗ. Ghi tên loại tế bào đó vào hình vẽ của em.
Cây dùng trong thí nghiệm không có rễ. Hình dung cuống nối với rễ trong một cây nguyên vẹn. Viết một hoặc hai câu giải thích nước đến cuống như thế nào khi cây còn nguyên rễ.
Nghĩ cách sửa đổi thí nghiệm với cuống cây để kiểm tra giả thuyết, rồi trao đổi với một bạn. Trong thí nghiệm ban đầu, cuống cần tây vừa cắt được đặt trong lớp nước màu sâu 1–2 cm để theo dõi màu đi lên.
Mô tả kế hoạch thí nghiệm kiểm tra ảnh hưởng của nhiệt độ đến nước đi lên cuống. Cần có:
- danh sách hoặc hình vẽ dụng cụ
- biến em sẽ thay đổi (biến độc lập)
- đại lượng sẽ đo (biến phụ thuộc), cách đo và lý do đo
- các biến giữ nguyên
- đánh giá rủi ro: có nguy cơ gì và kiểm soát ra sao?
Khi nghĩ đến nước, ta thường nghĩ đến chất lỏng, nhưng nước cũng có thể ở thể rắn và thể khí. Cùng một bạn vẽ cách sắp xếp các hạt trong nước lỏng và trong hơi nước. Viết mô tả ngắn bên mỗi hình để giải thích các hạt đang chuyển động ra sao.
Khảo sát sự mất nước ở cây trồng trong chậu. Cần hai cây rất giống nhau trong chậu cùng cỡ, hai túi nhựa lớn trong suốt và cân. Kiểm tra đất ẩm; nếu chưa đủ ẩm, tưới cùng thể tích nước rồi chờ khoảng năm phút để nước thừa chảy hết. Hai cây rất giống nhau được trồng trong chậu cùng cỡ, đất ẩm. Cây 1 cùng cả chậu được bọc kín trong túi nhựa trong suốt, buộc chặt. Cây 2 chỉ bọc kín chậu và đất, để lá tiếp xúc với không khí. Không làm hỏng thân khi buộc túi. Cân lúc đầu và mỗi ngày trong ít nhất một tuần. Lập bảng gồm ngày và khối lượng của từng cây, ghi đơn vị ở tiêu đề cột.
Hai cây rất giống nhau được trồng trong chậu cùng cỡ, đất ẩm. Cây 1 cùng cả chậu được bọc kín trong túi nhựa trong suốt, buộc chặt. Cây 2 chỉ bọc kín chậu và đất, để lá tiếp xúc với không khí. Dùng kết quả đo để vẽ biểu đồ đường. Có thể vẽ hai đường trên cùng một biểu đồ, mỗi cây một đường.
